En-boy oranı

Bu oran, genişliği yükseklikle karşılaştırır. 16:9 görüntünün genişliği yüksekliğinden fazladır; 9:16 görüntü ise dikey yönelimlidir. Diğer formatlar kare olabilir veya farklı geniş ekran oranları kullanabilir. En-boy oranı bir kamera kaydını, tamamlanmış bir programı, ekranı veya kırpılmış görüntüyü tanımlayabilir. Bir yapımı konuşurken hangisinin kastedildiğini mutlaka netleştirin; çünkü kaynak görüntü ile nihai teslim farklı biçimlerde olabilir.

En-boy oranı, çözünürlükten bağımsızdır. İki kare aynı orana sahip olduğu hâlde farklı sayıda piksel içerebilir. En-boy oranını değiştirmek için görüntüyü kırpmak, çevresine arka plan alanı eklemek veya yeniden kadrajlamak gerekebilir. Kırpma, özgün görüntünün bazı bölümlerini kaldırır; bu nedenle önemli yüzler, açıklama yazıları ve görsel ayrıntılar kenarlara çok yakın yerleştirilmemelidir.

Birden fazla çıktı gerektiren projelerde, kamera kadrajının ortak bir merkez alanı koruyacak şekilde mi kurulacağına yoksa ayrı kompozisyonlar mı oluşturulacağına karar verin. Sahnenin tamamını gösteren bir genel plan, özellikle özneler kadraj boyunca hareket ediyorsa, dikey teslim formatına sorunsuzca dönüştürülemeyebilir. Kayıt ve teslim planının bütünüyle netleşmesi için en-boy oranıyla birlikte çözünürlüğü ve kare hızını da görüşün.

Kadrajın biçimi, görüntüye nelerin dâhil edilebileceğini ve izleyicilerin sahneyi nasıl algıladığını etkiler. Geniş bir kadraj birden fazla konuşmacıyı veya geniş bir çevreyi içine alabilir; dikey bir kadraj ise tek bir kişiyi ya da dikey uzanan bir konuyu öne çıkarabilir. Hiçbir format her durumda üstün değildir. Seçime, hedef platform, ekran ve görsel amaç yön vermelidir.

Kaynak ile hedef arasındaki uyumsuzluk, istenmeyen bantlara, görüntünün esnetilmesine veya kırpılmasına yol açabilir. Esnetme, insanların ve nesnelerin biçimini değiştirirken kırpma, anlam taşıyan hareketleri görüntüden çıkarabilir. Letterboxing, daha geniş bir görüntüyü korumak için karenin üstüne ve altına bant ekler; pillarboxing ise daha dar bir görüntüyü geniş bir kare içinde korumak için yanlara bant ekler. Üzerinde mutabık kalınır ve gerçek hedef ekranda ya da oynatıcıda kontrol edilirse bunlar uygun tercihler olabilir.

Tablo, tüm platformlar için geçerli kuralları değil, yaygın görüntü biçimlerini açıklar. İçeriğin yükleneceği hizmetin güncel teknik gereksinimlerini kontrol edin ve görüntüyü kullanılacağı oynatıcıda önizleyin. Tek bir çekimin birden fazla formata hizmet etmesi gerekiyorsa otomatik kırpmaya güvenmek yerine ayrı kamera kadrajları, ek çekimler veya planlı bir yeniden kurgu düşünün. Başlıkları ve alt bant yazılarını (lower thirds) her sürümün güvenli alanı içinde tutun.

Kadraj kılavuzu veya ekran üzerine bindirilen bir çerçeve, kamera ekibinin alternatif kırpmalara uygun alanı korumasına yardımcı olabilir; ancak güvenli alanlar her kompozisyonun işe yarayacağını garanti etmez. Konuşmacı merkezden uzaklaşabilir veya kadrajın kenarından ikinci bir kişi girebilir. Hareketlerin provasını yapın ve sahnenin tamamını gözden geçirin. Kamera daha yüksek çözünürlüklü bir ana kayıt alıyorsa bu, kırpma esnekliği sağlayabilir; ancak kaydedilen kadrajın dışında kalan bilgiyi geri getiremez.

Abu Dabi'de röportaj çeken bir yapım ekibinin hem yatay bir program hem de kısa dikey kesitler teslim etmesi gerekir. Ekip, planlama sırasında röportajı konuşmacının çevresinde fazladan boşluk bırakarak mı çekeceğine yoksa ayrı kompozisyonlarla mı kaydedeceğine karar verir. Bu seçimde arka plan, mikrofon yerleşimi ve başlıkların nerede görüneceği dikkate alınır.

1. Her hedef için gereken kadraj biçimini ve piksel boyutlarını doğrulayın.
2. Kamera kılavuzlarını planlanan kırpmaya göre ayarlayın ve önemli hareketleri kullanılabilir alan içinde tutun.
3. Konuşmacının doğal biçimde hareket ettiği bir deneme kaydı alın, ardından planlanan her sürümü inceleyin.
4. Bir kareyi diğerine sığdırmak için esnetmek yerine ayrı çıktılar oluşturun ve bunları gözden geçirin.

Kurgucu, röportajdan ancak konuşmacı kullanılabilir bir kırpma alanında kalıyorsa ve kritik görsel bilgiler kaybolmuyorsa dikey bir versiyon oluşturabilir. Kadraj fazla genişse veya konuşmacı kadraj boyunca yer değiştiriyorsa ayrı bir çekim daha etkili olabilir. Her çıktıda altyazıları ve grafik yerleşimini gözden geçirin; çünkü yatay ana kopyaya sığan metinler dikey sürümde başka öğelerin arkasında kalabilir veya kesilebilir. Nihai çıktılar teslimden önce yalnızca kurgu zaman çizelgesinde değil, telefonda ve masaüstü bilgisayar ekranında da kontrol edilir.

• En-boy oranını çözünürlük veya piksel sayısıyla karıştırmak.
• Görüntünün oranlarını korumak yerine görüntüyü esnetmek.
• Yüzleri, hareketleri ve başlıkları kontrol etmeden geniş formatlı ana kopyayı kırpmak.
• Tek bir kadrajın her platformda aynı derecede iyi sonuç vereceğini varsaymak.
• Hedef oynatıcıda test edilmemiş bir en-boy oranıyla dışa aktarmak.

Bantları doğrudan hata olarak değerlendirmeyin: amaçlanan görüntüyü koruyor olabilirler. Önemli olan, kadrajın bilinçli olarak seçilmiş olması ve hedef ortamın bunu desteklemesidir. Teslim kararlarını yalnızca küçük resme bakarak vermekten kaçının. Görüntünün tamamını hedeflenen gösterim boyutunda inceleyin; grafiklerin, açıklama yazılarının ve önemli hareketlerin görünür kaldığını doğrulayın.